WOFF nedir?
WOFF (Web Open Font Format), web’de yazı tiplerini güvenli ve verimli biçimde sunmak için tasarlanmış bir font paketleme formatıdır. Aslında bir OpenType/TrueType yazı tipini sıkıştırılmış bir kap (container) içinde barındırır ve isteğe bağlı meta veriler içerir. MIME türü: font/woff. WOFF, CSS @font-face kuralıyla sayfalara gömülerek kullanılır; böylece ziyaretçinin cihazına font yüklemesi gerekmeden tutarlı tipografi sağlanabilir.
Özellikler ve avantajlar
- Sıkıştırma: WOFF, TTF/OTF’ye göre dosya boyutlarını küçülterek sayfa yüklenmesini hızlandırabilir.
- Meta veri desteği: Lisans ve telif bilgileri gibi ek veriler taşınabilir.
- Geniş uyumluluk: Modern tarayıcıların tamamına yakını destek sunar.
- Performans: HTTP önbellekleme, sıkıştırma ve CDN ile iyi çalışır.
Kullanım alanları ve desteklenen platformlar
WOFF, kurumsal sitelerden e-ticaret ve yayıncılık platformlarına kadar tüm web projelerinde tipografik tutarlılık için tercih edilebilir. Windows, macOS, Linux, iOS ve Android üzerinde çalışan Chrome, Firefox, Edge, Safari gibi tarayıcılar WOFF’u yerel olarak işler.
WOFF dosyası nasıl açılır?
- Tarayıcıda görüntüleme: Dosya bir web sunucusu üzerinden
@font-faceile çağrıldığında otomatik işlenir. - Ön izleme/inceleme: Bazı çevrim içi font görüntüleyiciler ve geliştirici araçları ile metrikler incelenebilir.
- Düzenleme: FontForge gibi font düzenleyicilerle açılıp TTF/OTF’ye aktarım yapılabilir.
CSS ile kullanımı
@font-face {
font-family: 'MyWebFont';
src: url('/fonts/mywebfont.woff') format('woff');
font-weight: 400;
font-style: normal;
}
Dönüştürme ve alt formatlar
WOFF, kaynak TTF/OTF’den oluşturulabilir veya tekrar bu formatlara dönüştürülebilir. FontForge ve bazı çevrim içi araçlar dönüştürmeye yardımcı olabilir. Daha yüksek sıkıştırma için WOFF2 (MIME: font/woff2) tercih edilebilir. Dönüştürme yapılırken lisans koşullarının izin verip vermediği mutlaka dikkate alınmalıdır.
Güvenlik ve en iyi uygulamalar
- Güvenilir kaynak: Fontlar güvenilir sağlayıcılardan temin edilmelidir.
- Doğru MIME: Sunucuda
font/woffolarak servis edilmesi önerilir. - Bütünlük ve HTTPS: SRI (Subresource Integrity) ve HTTPS ile aktarım güvence altına alınabilir.
- Performans ipuçları: Alt kümeleme (subsetting), ön yükleme (
<link rel="preload">) vefont-displayile kullanıcı deneyimi iyileştirilebilir.